Wonen boven winkels in Brussel

Een toverwoord voor al wie gelooft in de leefbaarheid van de grootsteden op lange termijn is "inbreiding" van de steden, het optimaal aanwenden van de ruimte in de stad zelf. Wonen boven winkels (in het Engels LOTS - Living Over the Shop), net als het herwaarderen van verloederde bedrijfsruimte tot woning (de LOFTs), is één element in dit inbreidingsbeleid.

NA DE LOFT
NU OOK DE LOTS:
WONEN BOVEN WINKELS
PERSTEKST – SVEN GATZ – VOLKSVERTEGENWOORDIGER VLD
18 SEPTEMBER 2002
BRUSSELSE HOOFDTEDELIJKE RAAD

Een aantal handelswijken worden geconfronteerd met verloedering van leegstaande bovenverdiepingen boven de handelszaken. De handelaar zelf heeft veelal weinig aandacht voor deze bovenverdiepingen. Hij wil zijn handelszaak maximaal laten renderen en dus geen kostbare oppervlakte aan de straatkant verliezen voor een afzonderlijke ingang voor bewoners. Bovendien ervaren ze huurders vaak meer als een last dan als een bron van inkomsten.

Toch zijn de handelaars de eerste die baat hebben bij een “wonen boven winkels”-beleid. Bewoonde winkelstraten dragen bij tot de leefbaarheid van een handelskern, tot veiligheid, netheid … Het verhoogt de aantrekkelijkheid van de handelscentra. En laat dat nu toevallig één van de voornaamste problemen zijn waarmee heel wat handelskernen in Brussel kampen!

Het voorliggend initiatief van Sven Gatz omvat vijf maatregelen om de woonfunctie in de handelskernen te versterken en de leegstand te bestrijden:

Het voorstel van ordonnantie (stuk A-320/1 van 12 juli 2002)

1. Premies voor verbouwingen: eigenaars (of uitbaters) van handelspanden kunnen beroep doen op premies om de bovenverdiepingen herin te richten als woning (elektriciteitswerken, isolatie, sanitair, dakwerken … ) of voor het maken van een afzonderlijke toegang tot de bovenverdiepingen van het pand. De premie geldt voor 40% van het totale bedrag met een maximum van 7500 euro per woongelegenheid en 15000 euro per gebouw.

2. Heffingen op leegstand: eigenaars van handelspanden waarvan de bovenverdieping niet ge-bruikt wordt en niet bewoond is moeten een belasting betalen. De hoogte van de heffing is afhankelijk van factoren als bewoonbaarheid, bewoning en afzonderlijke toegang tot woningen: maximaal 2 euro per m2 per jaar en 50 euro voor het ontbreken van een afzonderlijke ingang (bij een gevelbreedte van meer dan 6 meter). Het gaat hier veeleer over een solidariteitshef-fing om de budgettaire inspanning van het premiestelsel te compenseren, dan om een afschrikkingheffing.

De ordonnantie schept een kader waarbinnen de Brusselse Hoofdstedelijke Regering een doelgericht beleid kan voeren afgestemd op de specificiteit van ieder handelscentrum. De premies en heffingen zijn niet automatisch toepasbaar over het hele gewest.

Het voorstel van resolutie (stuk A-324/1 van 28 augustus 2002)

Aangezien buitenlandse voorhttp://www.gatz.be/images aantonen dat premies en heffingen niet volstaan om daadwerkelijk een kentering te veroorzaken, maar eerder een aanvullend argument zijn, wenst Sven Gatz via een resolutie de Brusselse Regering aan te zetten tot een actief beleid van wonen boven winkels.

3. bemiddeling: aan de regering wordt gevraagd om de bestaande Town Center Managers bijko-mend te belasten met een bemiddelingstaak en hen hiervoor bijkomend te ondersteunen. Van de Town Center Manager wordt verwacht dat hij samen met de eigenaars handelaars een plan opmaakt voor verbouwing (financieel, last, veiligheid …). Hij kan mogelijkheden onderzoeken voor gezamenlijke toegang van bovenverdiepingen van aangrenzende verschillende gebouwen. Er wordt ook verwacht dat hij bijvoorbeeld op zoek gaat naar vormen van publiek-private sa-menwerking voor de gezamenlijke exploitatie van te verhuren bovenverdiepingen (samenwerking met hoge scholen, met OCMW, met bejaardentehuis, met gemeente …) om de handelaars eventueel te ontlasten van de exploitatie.

4. verplichte zij-ingang: aan de regering wordt ook gevraagd om een gewestelijke stedebouwkun-dige verordening aan te passen, zodat het aanmaken van een afzonderlijke ingang niet enkel verplicht is bij nieuwbouw of verbouwing, maar ook in bepaalde gevallen (zoals bijvoorbeeld bij een gevelbreedte van meer dan 6 meter en in handelscentra waar wonen boven winkels een extra impuls moet en kan krijgen) bij bestaande handelspanden.

5. bewoning van handelspanden op gelijkvloers tegengaan: aan de regering wordt ook gevraagd om de omgekeerde trend tegen te gaan. De bewoning van een handelspand met een etalage die verduisterd wordt midden in een handelskern is zeer schadelijk voor de handelsdynamiek van de straat. De regering moet dit via bemiddeling (zoeken van nieuwe uitbater door Town Center managers) en eventueel via heffingen tegengaan.

Samengevat: dit initiatief heeft twee voorname doelstellingen:

a. de herwaardering van stedelijke handelskernen: deze maatregelen zijn in het belang van de handelaars en hun handelskern die aantrekkelijker en veiliger moet worden, maar ook in het belang van de stad die moet kunnen blijven rekenen op tewerkstelling in en inkomsten uit deze sector.

b. De monofunctionaliteit van handelswijken tegengaan en het aanbod aan woningen in de stad verhogen: de woningen die boven handelspanden kunnen worden ingericht kunnen specifieke doelgroepen van inwoners interesseren: studenten, bejaarden, …

Johan Basiliades – Fractiesecretaris VLD – 0495/210.501 – jbasiliades.vld@bruparl.irisnet.be